در باره مس عینک

Home / در باره مس عینک

ساحه باستانی مس عینک با ذخایر سرشار مس در فاصله تقریباً 40 کیلومتری جنوب غرب کابل و در قسمت شمالی ولایت لوگر و ولایت میدان وردک قرار دارد. این ساحه باستانی برای بار اول در سال 1963 توسط ج. فوسمان و م. لی بیر کشف گردید. چند سال بعد، در سال 1977 یک سروی جدید به منظور تثبیت پتانسیل منابع طبیعی افغانستان انجام شد. با درک اهمیت سایت و ظرفیت استخراج معدن، تحقیقات ساحوی دیگر توسط تیم باستان-شناسان فرانسوی در افغانستان در سال 1980 انجام شد. در نهایت ساحه معدن مس عینک در سال 1982 ثبت جریده باستان شناسی افغانستان گردید.
بین سالهای 2002 و 2004 این سایت مورد چپاول قرار گرفت که به اثر آن بعضی از عناصر مجسمه های بودایی قبل از اینکه به موزیم ملی در کابل تحویل داده شوند، توسط نیروهای پولیس مصادره گردید. به رغم غیر قانونی بودن، این اعمال نشانه های واضح است که مس عینک قبلاً به حیث یک ساحه مهم باستانی برای بیان تاریخ باستانی افغانستان شناخته شده است.
نخستین برنامه جامع استخراج مس عینک در سال 2009 به حیث پاسخ سریع به آغاز برنامه ریزی شده فعالیت-های جدید استخراج معدن در سایت شروع شد. این پروژه باستان شناسی به عنوان برنامه نجات باستان شناسی آغاز و توسط وزارت معدن و پطرولیم و وزارت اطلاعات و فرهنگ مستقیماً مدیریت و توسط بانک جهانی با همکاری تعداد از همکاران بین المللی تمویل گردید.
نزدیک به 109 سایت در ساحه باستانی مس عینک شناسایی شده است. بنا بر موجودیت گُنبد ها، مجسمه ها و نقاشی دیوارها، بعضی از آنها به عنوان عبادتگاه بودایی تعبیر شده است. سایر سایت ها به حیث مکان صنعتی در ارتباط به استخراج و تصفیه مس استفاده می گردیده است. همچنان سایت های وجود دارند که پنداشته می شوند از آنها به حیث مکان مسکونی، اداری، مذهبی و مراسم تشییع جنازه استفاده گردیده باشند.
معماری های باقیمانده کشف شده در مس عینک نشان دهنده اولین تسخیر سایت در قرن سوم میلادی بوده است. مطابق آخرین مورد تسخیر سایت، چنین به دست می آید که باید در اواسط قرن هشتم باشد. این نشان می دهد که مس عینک از نیمه دوم قرن هشتم میلادی به بعد ترک شده باقی مانده است.

Mes Aynak